قیمت پایین‌تر گوگرد ایران؛ فرصت یا تله؟

پتروتحلیل- در طول بحران جنگ و مسدود شدن تنگه هرمز، گوگرد ایران همچنان حدود ۲۰۰ دلار به ازای هر تن ارزان‌تر از بازار معامله شده و در محدوده ۶۶۰ تا ۷۰۰ دلار به ازای هر تن قرار داشته است؛ در حالی که قیمت رقبای منطقه‌ای به حدود ۱,۰۰۰ دلار به ازای هر تن رسیده است.

اما واقعیت بازار چیز دیگری را نشان می‌دهد.از هر ۱۰ درخواست خرید گوگرد ایران، تنها ۲ مورد به معامله واقعی و تحویل فیزیکی منجر می‌شود.

دلایل ساختاری این موضوع کاملاً مشخص است: ابهام در زمان تحویل؛ کشتی‌ها با تأخیرهای چند هفته‌ای مواجه هستند.محدودیت‌های بیمه‌ای؛ شرکت‌های بین‌المللی بیمه، پوشش محموله‌های ایرانی را با محدودیت‌های جدی ارائه می‌کنند. پیچیدگی در پرداخت‌ها؛ کانال‌های بانکی همچنان با محدودیت روبه‌رو هستند.

هزینه واقعی گوگرد «ارزان» ایران

در نگاه اول، یک محموله گوگرد ایران با قیمت ۶۸۰ دلار به ازای هر تن (FOB) بسیار جذاب به نظر می‌رسد. اما وقتی هزینه‌های زیر را در نظر بگیریم:  بیمه ریسک جنگ (بیش از ۱۰۰ دلار به ازای هر تن). هزینه بالاتر حمل‌ونقل دریایی (بیش از ۲۰۰ دلار به ازای هر تن).ریسک دموراژ ناشی از تأخیر کشتی‌ها (بیش از ۱۰۰ دلار به ازای هر تن).هزینه‌های بانکی و نقل‌وانتقال مالی. هزینه نهایی تحویل کالا می‌تواند از ۱,۱۳۰ دلار به ازای هر تن نیز فراتر رود.در نتیجه، مزیت اولیه قیمت از بین می‌رود، اما ریسک همچنان باقی می‌ماند.

سه سناریوی پیش‌رو

سناریوی اول: تداوم محدودیت‌ها

قیمت‌ها در محدوده ۹۰۰ تا ۱,۰۰۰ دلار FOB باقی می‌مانند. کاهش تقاضا با سرعت بیشتری ادامه پیدا می‌کند. تولید گوگرد در خاورمیانه بیش از پیش کاهش می‌یابد. احتمال کمبود مواد اولیه برای صنایع پایین‌دستی افزایش می‌یابد.

سناریوی دوم: بازگشایی تدریجی

کشتی‌های متوقف‌شده طی چند ماه به چرخه حمل بازمی‌گردند. به دلیل آسیب‌دیدگی زیرساخت‌ها در مناطق اصلی صادرات، بارگیری محموله‌های جدید همچنان با تأخیر انجام می‌شود. بازگشت کامل ظرفیت تولید و صادرات تا سه‌ماهه نخست سال ۲۰۲۷ زمان خواهد برد.قیمت‌ها تا حدی اصلاح می‌شوند، اما همچنان در سطوح تاریخی بالایی باقی می‌مانند.

سناریوی سوم: حل کامل بحران

با توجه به شرایط ژئوپلیتیکی فعلی، احتمال وقوع این سناریو پایین است. حتی در صورت تحقق آن نیز، عادی‌سازی کامل زنجیره تأمین بین ۳ تا ۶ ماه زمان نیاز خواهد داشت.

جمع‌بندی

در شرایط بحران‌های ژئوپلیتیکی، بازارهای کاغذی تنها نشان می‌دهند معامله‌گران چه فکری می‌کنند. اما بازار فیزیکی مشخص می‌کند که واقعاً چه کالایی را می‌توان خرید و تحویل گرفت.

در شرایط فعلی، هر قیمتی کمتر از ۹۰۰ دلار به ازای هر تن CFR، بیش از آنکه یک پیشنهاد قابل اجرا باشد، احتمالاً صرفاً یک قیمت روی صفحه نمایش است.

تولیدکنندگان گوگرد در ایران

ایران به‌واسطه برخورداری از منابع عظیم نفت و گاز، یکی از تولیدکنندگان اصلی گوگرد در منطقه به شمار می‌رود و بخش عمده این محصول در پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی، شهید هاشمی‌نژاد، بیدبلند و فجر جم تولید می‌شود. علاوه بر شرکت ملی گاز ایران که بزرگ‌ترین تولیدکننده گوگرد کشور است، شرکت‌هایی مانند پتروشیمی رازی، میثاق، تأمین انرژی سپنتاتوس و پارس برلیان شرق نیز در زمینه تولید و فرآوری انواع گوگرد از جمله گوگرد بنتونیتی، گرانوله، میکرونیزه و پاستیلی فعالیت دارند. این شرکت‌ها با تأمین نیاز صنایع داخلی و توسعه صادرات، نقش مهمی در زنجیره ارزش صنعت گوگرد و بازارهای کشاورزی، پتروشیمی و صنعتی ایفا می‌کنند.