آیا سرمایه‌گذاری در بازار پروپیلن با وجود چالش‌ها می تواند سودآور باشد؟

پتروتحلیل- پروپیلن یکی از پرمصرف‌ترین مواد واسطه‌ای در صنعت پتروشیمی است و به همین دلیل از ارزش افزوده بالایی برخوردار است. بر اساس برخی پیش‌بینی‌ها، تقاضای جهانی برای پروپیلن از ۱۳۰ میلیون تن در سال ۲۰۲۰ به حدود ۱۹۰ میلیون تن در سال ۲۰۳۰ خواهد رسید. همچنین انتظار می‌رود اندازه بازار این محصول تا سال ۲۰۳۴ از ۱۶۲ میلیارد دلار آمریکا فراتر رود و با نرخ رشد سالانه ۳٫۷۶ درصد توسعه یابد.

با توجه به اینکه خوراک پالایشگاه‌ها و واحدهای کراکینگ بخار (Steam Cracking) به‌تدریج سبک‌تر شده است، تولید اتیلن نسبت به پروپیلن در اولویت قرار می‌گیرد. در نتیجه، پیش‌بینی می‌شود شکاف میان عرضه و تقاضای پروپیلن افزایش یابد. برای جبران این کمبود، سهم فناوری‌های تولید اختصاصی پروپیلن (On-purpose Production) مانند دهیدروژناسیون پروپان (PDH)، تبدیل متانول به الفین‌ها (MTO) و متاتز الفین‌ها افزایش خواهد یافت.

این روند با سرمایه‌گذاری‌های جدید در پروژه‌های تولید اختصاصی پروپیلن نیز تقویت شده است. برای نمونه، شرکت ترکیه‌ای SASA Polyester اعلام کرده است که تا سال ۲۰۲۶ بزرگ‌ترین واحد دهیدروژناسیون پروپان (PDH) جهان را با ظرفیت تولید یک میلیون تن پروپیلن در سال راه‌اندازی خواهد کرد.

در بازارهایی که تقاضا برای محصولات پتروشیمی بیشتر است، مانند آسیا، سرمایه‌گذاری برای نوسازی واحدهای متداول FCC و تبدیل آن‌ها به واحدهای پتروشیمی از نظر اقتصادی جذاب‌تر شده است. همچنین، سرمایه‌گذاری‌هایی برای احداث واحدهای جدید FCC پتروشیمی، چه به‌صورت مستقل و چه به‌عنوان بخشی از پالایشگاه‌های تبدیل نفت خام به مواد شیمیایی (Crude-to-Chemicals)، گزارش شده است. بر اساس داده‌های شرکت GlobalData، ظرفیت جهانی واحدهای شکست کاتالیستی سیال (FCC) تا سال ۲۰۲۶ به ۱۵٫۸ میلیون بشکه در روز خواهد رسید که نسبت به سال ۲۰۲۲، ۹٫۳ درصد رشد نشان می‌دهد.

در این مقاله، با ارائه استدلال‌های فنی و اقتصادی نشان می‌دهیم که بازار پروپیلن، با وجود چالش‌هایی که در سال‌های اخیر صنعت سوخت‌های فسیلی با آن روبه‌رو بوده است، همچنان می‌تواند فرصت سرمایه‌گذاری جذابی برای شرکت‌های فعال در زنجیره پایین‌دستی و صنایع یکپارچه پتروشیمی فراهم کند.